تبليغاتX
"مهدي كاظمي ( تحليل هاي روزانه )
مهدي كاظمي (تحليل هاي روزانه )
تحلیل های روزانه مهدي كاظمي درباره سياست ، اجتماع ، فرهنگ و زندگي
جمعه بیست و یکم اسفند 1383
مساله کـُردها: تکثر فرهنگی یا تکثر اجتماعی

 

کتاب تاریخ سیاسی کرد و کردهای قم( عکس تزئینی است )یکی از مباحثی که د رهفته های اخیر مورد توجه رسانه ها قرار گرفت سخنان دکتر رمضان زاده سخنگوی دولت در همایش « مطالبات کردها : گفتمان اصلاحی »  بود.

رمضان زاده در این همایش برتامین خواسته های اقلیت "کـُرد"  بعنوان شرط حمایت از کاندیداهای ریاست جمهوری تاکید کرد.  وی گفت :« ما [كردها] به شرطی در انتخابات شركت كرده و رای خواهیم داد كه تضمین كافی به ما داده شود كه در انتخابات دارای سهم هستیم».

پیش کشیدن مساله اقلیت های قومی در نهمین دوره انتخابات ریاست جمهوری با بازتاب منفی رسانه های محافظه کار روبرو گردید. و آن را خطرناک و باعث تضعیف حاکمیت ملی اعلام کردند.

تحلیل پدیده فوق بدون توجه به فرآیندهای نوسازی سیاسی – اجتماعی جامعه ایرانی ممکن نیست. در این فرآیند نوسازی شاهد گسستن از هویت سنتی و گذر به هویت مدرن می باشیم .

اجرای پروژه توسعه سیاسی در سال های بعد از دوم خرداد بعنوان حرکتی خود آگاه و برنامه ریزی شده که با کنش و حمایت  اجتماعی گسترده همراه بود نشانه عمق یافتن و بلوغ جریان نوسازی اجتماعی در ایران است.به نحوی که این حرکت از خصلت ناخودآگاه به صورت آگاهانه تغییر ماهیت داده بر فرآیندهای دموکراتیک نوسازی به جای رویکردهای آمرانه که ویژه جوامع عقب مانده می باشد تاکید دارد.

یکی از وجوه بارزهویت مدرن کاهش وفاداری افراد به گروه های اولیه همچون خانواده و گروه های قومی و تلاش برای عضویت در گروه های ثانویه اکتسابی  می باشد که داوطلبانه است.

در جامعه مدرن شاهد اهمیت یافتن " تکثر اجتماعی " به جای " تکثر فرهنگی " می باشیم. تکثر اجتماعی ، حول نهادهای اکتسابی داوطلبانه همانند  نهادهای مدنی اجتماعی ، صنفی ، احزاب و... شکل یافته است. در مقابل " تکثر فرهنگی " بر ویژگی های غیر اکتسابی – غیر اختیاری تاکید دارد .تکثر فرهنگی در جوامع چند قومی نمود ویژه دارد . تکثر فرهنگی به خاطر خصلت ساختاری خود انعطاف پذیری اجتماعی راکاهش می دهد و عامل منفی در تحرک اجتماعی است.

انتظاری که از اجرای پروژه توسعه سیاسی می رفت کاهش یافتن اهمیت ویژگی های فرهنگی و محور قرار گرفتن تکثر های اجتماعی بود.اینکه جریان های سیاسی هوادار توسعه سیاسی  برای بسیج اجتماعی به جای تاکید بر ویژگی های هویت مدرن به اشکالی از هویت سنتی پناه برده اند نشانه شکست پروژه فوق یا ناتمام بودن آن است. دلایل این شکست را  می توان به دو دسته تقسیم کرد:

1- اولین دلیل، نادیده گرفتن  مطالبات جنبش های خرد اجتماعی همانند جنبش های قومی در چارچوب گفتمان اصلاحی می باشد.که باعث گردید گفتمان اصلاحی مشروعیت خود را در میان گروه های قومی از دست دهد . و برای اقلیت های قومی – فرهنگی نیاز به نوعی واگرایی از جنبش اصلاحی  برای هویت یابی مستقل ضرورت یابد.

2- دومین دلیل بروز این جریان ، ایستادگی جریان محافظه کار در برابر شکل گیری احزاب ، مطبوعات آزاد ،نهاد های مدنی و ...  می باشد که باعث گردیده است گروه های ثانویه مدنی تضعیف گردند. در چنین موقعیتی تاکید بر تمایز و شکاف های فرهنگی ( قومی )  بعنوان ابزار بسیج سیاسی به جای تاکید بر شکاف های اجتماعی اهمیت می یابد و جنبش های قومی و گروه های سیاسی از آن برای سازماندهی مطالبات عمومی استفاده خواهند کرد.

بازگشت به  مرز بندی های قومی ( و هویت های سنتی ) ،تلاش برای کسب مطالباتی می باشد که جریان محافظه کار با اقدامات خود مانع رسیدن به آنها از طریق نهادهای اجتماعی- مدنی و در چارچوب گفتمان های فراگیری همچون " اصلاحات "  گردیده است.

 سخنراني دكتر رمضان زاده در همايش مطالبات كردها : گفتمان اصلاحي

+ Written at by مهدي كاظمي.